Het had een feest kunnen zijn vandaag. 10 jaar geleden begonnen Prins Friso met Prinses Mabel na een roerige start, door de commotie rond Prinses Mabel haar verleden, aan hun huwelijksleven. Hoewel Prinses Mabel aan het einde van de herdenkingsdienst voor haar overleden man benadrukte dat haar liefde voor Friso eeuwigdurend is en haar liefde voor Friso nooit helemaal weg zal gaan kwam er door het tragische ski-ongeluk en overlijden van Prins Friso helaas wel een vroeg tijdig einde aan hun gelukkige leven samen. Prins Friso zal door zijn vrienden en familie altijd wel in gedachte blijven en 10 jaar later gaan we nog een keer terug naar een van de momenten die zeker in herinnering zullen blijven. 24 april 2004...
24 april 2004
DELFT -
Prins Friso, de tweede zoon van koningin Beatrix en prins Claus, is zaterdag in Delft getrouwd met Mabel Wisse Smit. Hoewel de emoties er niet van afspatten straalde het paar wel geluk uit. De vanwege het overlijden van Prinses Juliana vorige maand versoberde huwelijksdag had wel alles in zich.
Sinds hun verloving op 30 juni 2003 bekend gemaakt werd was er veel gebeurd. Er ontstond ophef over het verleden van Mabel en volgens het kabinet Balkenende had het toekomstige echtpaar de regering onvolledig en onjuist over de veelbewogen periode geïnformeerd. Door alle commotie besloot het stel geen toestemming voor hun huwelijk te vragen aan het parlement en liet de prins zijn rechten op de troon vallen. Vervolgens overleed vorige maand de oma van de bruidegom, Prinses Juliana, door haar overlijden werd het huwelijk sober gevierd. Toch kon het paar vandaag alles aan de kant zetten voor een mooie dag.
Vanuit Paleis Noordeinde vertrok het paar vanochtend in een Rolls-Royce uit 1958 naar de markt van Delf. Hier hadden zich al belangstellenden verzameld om het paar te verwelkomen.
Prinses Mabel had een sneeuwwitte trouwjurk van het spraakmakende ontwerpersduo Viktor & Rolf. Op haar jurk waren in totaal 248 handgemaakte strikken aangebracht. Een klassieke jurk met een knipoog zoals Mabel het zelf noemde. Mabels bruidsboeket bevatte de stervormige witte eucharis, een bloemsoort die destijds ook in het bruidsboeket van prinses Beatrix was verwerkt. Net als andere bruiden van de Oranjes droeg Mabel een diadeem, ooit geschonken aan koningin Emma.
Het paar ging eerst naar het stadhuis van Delft. Hier werd door Burgemeester Van Oorschot van Delft in aanwezigheid van zo’n vijftig gasten het burgerlijk huwelijk voltrokken. Na het ja-woord werd de huwelijksakte door het paar en hun getuigen Prins Constantijn , Lodewijk Beijst (getuigen van de prins) , Nicoline Wisse Smit en Andrea Klap-Kleekamp (getuigen van de prinses) getekend. Tot slot kreeg het paar namens de gemeente Delft een Delfts Blauw servies aangeboden waarin hun beide namen gegraveerd waren. Na een slotwoord van de burgemeester en het overhandigen van trouwboekjes verliet het bruidspaar het stadhuis.
Omdat de prins geen toestemming gevraagd had voor zijn huwelijk verloor hij met zijn jawoord op het stadhuis het lidmaatschap van het Koninklijk Huis, zijn plek in de lijn van troonsopvolging en ook zijn titel Prins der Nederlanden. Friso behoudt wel de titel Prins van Oranje-Nassau als persoonlijke titel (dus niet erfelijk) met het predikaat Koninklijke Hoogheid. Hij krijgt de erfelijke titel graaf en de geslachtsnaam Van Oranje-Nassau van Amsberg. Kinderen uit zijn huwelijk worden graaf (gravin) van Oranje-Nassau. Mabel wordt door haar huwelijk niet van adel. Volgens gebruik kan ze worden aangeduid met de titel en het predikaat van haar echtgenoot.
Prins Friso en Prinses Mabel tijdens het Burgelijk huwelijk -
De gasten (o.a. familieleden , toenmalig minister president Balkenende en toenmalig D66 fractievoorzitter Thom de Graaf)
Prins Friso en Prinses Mabel tekenen de huwelijksakte -
Prins Constantijn tekent de huwelijksakte
De burgemeester van Delft overhandigd het trouwboekje
Via de markt , waar op dat moment trossen ballonnen opgelaten waren , verplaatsten de gasten zich naar de Oude kerk. Het bruidspaar werd met de auto naar de blauwe loper gebracht , waar ze samen met het bruidspersoneel voorgegaan door dominee Carl ter Linden het laatste stukje naar binnen liepen.
De bruidsmeisjes waren Eveline Wisse Smit (halfzus van Mabel); Sophie von der Recke (nichtje van Friso), de 4-jarige Lotte Crombag (dochter van Mabels zus Nicoline en ook Mabel's petekind), de 3-jarige Anna van Lippe-Biesterfeld van Vollenhoven (dochter van Maurits en Marilène); de 9-jarige Theodora Petalas (kleindochter van Johan Christian Baron von Jenisch, wijlen peetoom van Friso). En de bruidsjonkers waren: de 6-jarige Max Knap (zoon van Mabels vriendin Andrea Knap-Kleekamp) en de 3-jarige Friso Wisse Smit (achterneefje van Mabel).
In de kerk , die versierd was blauwe, paarse en witte bloemen zaten de gasten al te wachten. Behalve familieleden en vrienden waren er ook enkele buitenlandse gasten, onder wie de Noorse koning Koning Harald V (peetvader van Prins Friso), en Koningin Sonja van Noorwegen, Sheikh Salman en Sheika Halaa Al-Khalifa van Bahrain, Prins Hassan bin Talal en Prinses Sarvath El Hassan van Jordanië en Prins Kyril en Prinses Rosario van Preslav (Bulgarije). Prins Bernhard liet het burgerlijk huwelijk nog aan zich voorbij gaan, maar was er in de kerk wel bij.
De dienst ging over de vraag waarheen de weg leidt van een paar dat voor elkaar heeft gekozen. Ter Linden wees nog even op de historische context van het huwelijk in de Oude Kerk in Delft - het is vandaag de geboortedag van Willem van Oranje op de Dillenburg en niet ver van hier zou hij om het leven worden gebracht. De dominee opent verder met "We gedenken hen die er niet meer zijn, maar met wie wij op deze dag toch in de geest verbonden zijn. Friso's vader, Friso's grootmoeder, de vader van Mabel en hem die voor haar en haar zusjes een dierbare vader is geworden."
Niet alleen Ds. Carel ter Linden sprak. De Engelse dominee George Regas hield een toespraak over de Bijbelse figuur Mozes en ook Mabels vriendin Willemijn Verloop las een stukje uit de bijbel. Zij las voor uit de vertaling van Huub Oosterhuis van 1 Korinthe 13. O „Liefde wordt niet verbitterd (…) waarheid maakt haar gelukkig.”
De preek van Ds. Carl ter Linden stond in het teken van een reis, een levensreis die mensen ondernemen. Hij maakte daarvoor gebruik van een brief van Friso. In die brief beschreef de prins zijn leven als een vliegreis, De prins ziet het huwelijk als een tussenlanding, waarin zich grote veranderingen in het leven voordoen, met wie je verder wilt als copiloot bijvoorbeeld. De prins bedeelt God dezelfde rol toe als de navigatieapparatuur in een vliegtuig: de piloot heeft deze nodig en vertrouwt erop en weet dat de apparatuur de goede weg wijst. Zo is God er voor je om in onvoorziene omstandigheden weer op het juiste pad te komen.Friso ziet het huwelijk, zo schrijft hij in zijn brief aan Ter Linden, niet als een noodlanding, maar als een secuur door de piloot geplande tussenlanding, waarna het volgende traject wordt aangevangen. Natuurlijk zijn er tijden dat er sprake is van vleugellam zijn, geeft de predikant aan. „Maar dan is er het geloof in de God van Exodus 3:1-14 die tot de Israëlieten zei: „Ik zal er zijn."
Na de woorden van de hofpredikant was het tijd om aan de getuigen (toenmalig Prins Willem-Alexander, prins Constantijn, Lodewijk Beijst, Prinses Laurentien, Willemijn Verloop, Andrea Klap-Kleekamp, Sophie von der Recke, Nicoline en Eveline Wisse Smit en Dante Weijerman) toestemming te vragen. Nadat dat formeel gedaan was kon het ja-woord dan echt uitgesproken worden , gevolgd door de zegen.
En ook de ringen konden gewisseld worden. Dit ging alleen niet heel vlekkeloos. Als Friso de ring aan de vinger van Mabel schuift, gaat dat wat stroef en ontstaat er hilariteit. Andersom gaat het beter.
Het paar krijgt na het wisselen van de ringen twee Bijbels uit handen van ouderling van dienst A. C. Valkenburg: De eerste is de Chagall-Bijbel (een bijbel met mooie illustraties) en de tweede was heruitgave van de Delftse Bijbel van 1477. Lees eruit en leef eruit, krijgt het kersvers getrouwde stel te horen.
Verder wordt er tijdens de dienst nog een speciale tekst voor gedragen door Ex-priester en theoloog Huub Oosterhuis, een vriend van de familie. Hij maakte een psalm, een huwelijkslied, voor Friso en Mabel. Het lied gaat over hoop, zegen, liefde, vrijheid, vrede, ontferming, genade, en het recht op een geschonden, maar onschatbare aarde.
Na verschillende gebeden en het luisteren naar een het zingen van liederen was de dienst voorbij.Aan het einde van de dienst werd op verzoek van het kersverse echtpaar gecollecteerd voor het Global Fund, dat zich inzet voor de bestrijding van aids, tuberculose en malaria.
Op de klanken van ‘A toi la gloire’ en het aansluitende ‘O ewiges Feuer, O Ursprung der Liebe’ verlieten de prins en prinses de kerk. Ze liepen onder een erehaag door richting de Rolls Royce die ze naar paleis Noordeinde zou brengen. Na hen vertrokken ook alle gasten naar Paleis Noordeinde.
De binnenkomst van het paar -
Het paar komt de kerk binnen -
Het wisselen van de ringen -
Het paar krijgt de zegen -
Prins Friso en Prinses Mabel luisteren naar een toespraak
Bij aankomst op paleis Noordeinde liet het paar zich nog even zien op het balkon van het paleis om de te zwaaien naar de menigte. Uiteraard kon een kus ook niet ontbreken. Dat de balkonscène ging het bruidspaar het paleis weer in om daar zonder camera's het feest voort te zetten.
